Diş Protez Uygulamaları

Diş protez uygulamaları, içerisinde çene-yüz protezleri, hareketli ve sabit protezler, implantoloji gibi birçok disiplini barındıran anabilim dalıdır. Estetik, rahatlık, işlev, sağlığı yeniden kazandırmak amacıyla, eksilen, bozulan dokuları tamamlama veya doldurma işlemidir.

İnsan, doğası gereği biyolojik yaşının ilerlemesiyle ve travmatik nedenlerle diş protez uygulamalarına ihtiyaç duyar oldu. Bebekken dişlerimizin çıkmasıyla, ebeveynlerimiz tıpkı birer çocuk gibi bizden daha çok sevinirler. Bizler doğanın bir parçası olarak hayata karşı yeni bir şeyler öğrenmeye çalışırken aynı zamanda biyolojimizde bazı gelişim ve değişimler durmaksızın devam ediyor. İlk olarak minik dişlerimiz meydana geliyor. Kanımızın deli çağlardan geçiyor derken 20’lik diş ağrıları ile boğuşurken buluruz kendimizi. Yaşamımızda diş ile ilgili bir travma yaşamadık isek, çocukken yediğimiz onlarca çikolataya rağmen süt dişlerimizden sonra çıkan ana dişlerimiz bizi yıllarca rahatlıkla besin tüketmemizi sağlamakta. Derken bir bakmışız ki, artık dişlerimiz ‘ben artık iyi değilim’ demeye başlar. Tam da burada diş protez uygulamalarına ihtiyaç duyduğumuzu fark edip, diş hekimimizin yolunu tutarız. Peki, y belli bir yaştan sonra bize eşlik edecek olan diş protez, hareketli protez, tam protez nedir? İnceleyelim;

Diş Protez Uygulamaları Nelerdir?

Diş protez uygulamaları, içerisinde çene-yüz protezleri, hareketli ve sabit protezler, implantoloji gibi birçok disiplini barındıran anabilim dalıdır. Estetik, rahatlık, işlev, sağlığı yeniden kazandırmak amacıyla, eksilen, bozulan, kaybolan dokuları tamamlama veya doldurma işlemine denir. Bu konuda, hangi tür protez yapılırsa yapılsın en dikkat edilmesi gereken konuların başında kapanış (okluzyon) prensipleri gelir.
Diş sağlığında diş protez uygulamalarında kişinin ihtiyaçları doğrultusunda birden fazla protez çeşidi bulunmaktadır. Bunlar;

  • Hareketli protez
  • Hareketli Bölümlü Protez
  • Total (Tam) Protez
  • Sabit Protezler
  • Kuron
  • Köprü
  • Maryland Köprüler (Adeziv Köprüler)
  • Laminate Kron
  • Teleskop Kuron
  • Inley – Onley Dolgular
  • Implant Protezler

Diş Protez Uygulamarı - Diş Protez Çeşitleri Nelerdir?

Hareketli Protezler

Hasta tarafından eksik dişlerin yerini tutan ve takip çıkartılabilen yapay bir araç olarak düşünülebilir. Ağızda hiç diş olmadığı, geniş diş eksikliği olduğu, dayanak dişlerin yükü kaldıramadığı veya diş ile tamamlanmayan eksik diş bölgelerinin olduğu durumlarda hareketli protezler uygulanır.

Hareketli Bölümlü Protez

Diş ve doku destekli protetik uygulamalardır. Dişetine yakın olan alanın alt kısmında kroşe adı verilen uçlar gelerek, dişe tutuculuk sağlayan hareketli bölümlü protezler uygulanır. Doku desteğini protezin oturduğu yüzeye kuvvet dağıtılarak daha sağlıklı bir diş oluşması sağlanır.

Diş Protez Uygulamaları - Tam (Total) Protez

Ağızda dayanak olarak hiç dişi kalmamış ise tamamen doku destekli protetik uygulamalar total protez ile kuvvet iletimi ve tutuculuk protezin doku yüzeyine oturması sağlanır. Hareketli bölümlü protezlerdeki kroşeler, özellikle ön dişlerde kullanıldığında estetik olarak rahatsızlık verebilir. Ayrıca dişeti problemli olan dişlere kroşe ile uygulanan kuvvet, dişin kaybedilmesine de neden olabilir. Bu tür durumlarda tek dişe gelecek olan kuvvet, kronların dişleri birbirlerine bağlamasıyla dağıtılabilir. Sağlıklı dişleri çevreleyen metal kroşeler hasara ve aşınmaya sebep olabilir.

Diş protez uygulamaları içerisinde olan tam (total) protez, hassas tutucu protezler dişsiz boşlukların hareketli protezle desteklendiği, ağızda mevcut dişlerin, şekil, renk ve pozisyon bozukluklarının da sabit protezlerde düzeltildiği kombine bir protez türüdür. Dayanak olarak kullanılacak dişler hazır hale getirilir. Sabit kronlar yapılırken dişsiz alanın yakın kısımlarına hassas tutucu adı verilen hazır malzemeler konulur. Böylelikle estetik olmayan kroşelerin yerine ağız içerisinde görülmeyen ve estetiği bozmayan kron üzerine tutuculuk sistemi sağlanır. Protez yapılacak olan alanda uyumsuzluk yaratan, çapraşık veya uzun dişler var ise, boyları kısaltılarak, teleskop kronlar üzerine eklenerek hassas tutucular uygulanır. Bu tür durumlar dişin protez içinde kalan, üzerine hareketli protetik yapının uygulandığı yaklaşımlar Overdenture (diş üstü) protezler olarak adlandırılır. Diş kökünün ağız içinde kalmasını sağlayarak kemik erimesini önlenir ve ağız içi algılama özelliğinin korunmasını amaç edinmektedir.

Diş Protez Uygulamarında Sabit Protezler

Dişte yapılan hazırlık sonrasında alınan ölçüler doğrultusunda, modeller ağıza uyumlu hale getirilerek diş üzerinde sabit kalmasını sağlayacak şekilde oluşturulan diş protez uygulamalarındandır. Sabit protezde, genel olarak full seramik malzemeler, zirkonyum, ve metal alaşımlar seramik malzemelerin alt yapısında kullanılır.

Kuron

Tek dişteki madde kayıpları ve estetik sorunlarda kuron işlemi yapılır. Bu işlemde ilk olarak dişin üzerinde ölçü alınır ve teknisyene gönderilir.  Gönderilen model üzerinde dayanıklılığı sağlayan alt yapı ve estetik görüntüyü tamamlayan porselen veya tercih edilen akrilik ile üst yapıyı tamamlar.

Köprü

Diş protez uygulamalarından biri olan köprü işlemi, birden fazla diş eksikliğinde yapılan köprü işlemlerinde, eksik dişin bulunduğu alana en yakın dişlerden kuvvet alınarak, boşlukların telafi edilmesi sağlanır. Ancak, köprüyü oluşturan dişlerin sağlıklı olmasına dikkat edilmeli ve üzerine gelen kuvvete dayanak olacak kadar yeterli mesafe bırakılmalıdır.

Maryland Köprüler (Adeziv Köprüler)

Genellikle ön dişlerde tek diş eksikliğinde tercih edilen köprüdür. Bu işlemde eksik olan diş bölgesinde bulunan iki yan dişler kesilmeden, dişlerin arka kısmına kanatlar getirilerek, yüzeysel bir tutuculuk sağlanarak yapılan işlemdir.

Laminate Kron

Ön dişlerde bulunan dişler arasındaki aralıklar, şekil bozuklukları ve renk değişiklikleri ağızda estetik sorunlara neden olur. Laminate Kuron, sadece dişin ön yüzeyinde mine sınırları içerisinde gerçekleşen,  gerçekleşen, az bir hazırlık aşaması gerektiren diş protez uygulamaları arasındadır. Son yıllarda yapıştırma mekanizmalarının ve dolgu teknolojilerinin gelişimi sayesinde, dolgu malzemeleri ile de laminate kron uygulamalrı gerçekleştirilir.

Teleskop Kuron

Protez yapılacak alanda, dişleri kaybetmek yerine çapraz, eğri, uyumsuzluk oluşturan dişlerin boyu kısaltılarak iç içe giren teleskop kronların uygulandığı işlemdir.

Inley – Onley Dolgular

Onley-İnley dolgular, diş protez uygulamalarında dişte madde kaybı aşırı ise, bu madde kaybının telafi edebilmek amacıyla laboratuarda hazırlanan büyük dolgu işlemidir. Madde kaybının az olduğu ve tüberküller kaybolmamış ise inley işlemi, madde kaybı fazla ve tüberkülleri de kaybedilmiş ise onley dolgu işlemi yapılır.

Diş Protez Uygulamaların Implant Protezler

Farklı sebeplerden dolayı kaybedilen dişlerin estetik, fonksiyonel işlevlerini implant destekli protezler yardımıyla yeniden kazanmasını sağlayan diş protez uygulamasıdır. Diş implantı işlemi, eksik olan dişlerin estetik ve fonksiyon sağlamak amacıyla çene kemiğine konulan vida şeklinde titanyumdan elde edilen doku dostu yapay köklerdir. Genel olarak diş implantları tam dişsizlik durumlarında, birden fazla diş eksikliklerinde, tek diş eksikliklerinde ve ortodontik ankraj amacıyla kullanılan diş protez uygulamalarıdır. Bunlar ise, implant üstü hareketli protezler ve implant üstü sabit protezlerdir.



Dt. Muhammed Almas

Tedavi Özeti


Sık Sorulan Sorular

Dr.estethica'yla Tanışın

Sağlıklı güzellikle ilgili merak ettiğiniz her konuyu danışabilirsiniz.

Ön Muayene Randevusu İçin Form Doldurun